Gıda Sektöründe Konveyör Tasarımı

Gıda üretim tesislerinde kullanılan konveyör sistemleri, standart endüstriyel konveyörlerden farklıdır.

Bu sistemlerde sadece taşıma değil;

• Hijyen

• Temizlik kolaylığı

• Gıda güvenliği

• Korozyon direnci

• Mevzuata uygunluk

önceliklidir.

Yanlış tasarlanan bir konveyör, bakteri oluşumuna ve ürün kontaminasyonuna neden olabilir.

Gıda Sektöründe Konveyör Tasarım Kriterleri

1️⃣ Malzeme Seçimi

En kritik konu malzemedir.

Genellikle tercih edilen malzemeler:

• AISI 304 Paslanmaz Çelik

• AISI 316 Paslanmaz Çelik (asitli ortamlar için)

• Gıdaya uygun plastik modüler bantlar

Bu noktada hijyen standartları genellikle European Hygienic Engineering & Design Group (EHEDG) kriterlerine göre belirlenir.

---

2️⃣ Hijyenik Tasarım (Hygienic Design)

Hijyenik tasarımda dikkat edilmesi gerekenler:

✔️ Kör nokta (dead zone) olmamalı
✔️ Civata ve bağlantılar açıkta olmamalı
✔️ Yüzeyler pürüzsüz olmalı
✔️ Su birikintisi oluşturacak alan olmamalı
✔️ Kaynak yüzeyleri taşlanmış ve polisajlı olmalı

---

3️⃣ Temizlik ve Yıkama Dayanımı

Gıda tesislerinde genellikle:

• Basınçlı su

• Köpüklü kimyasal temizlik

• CIP (Clean in Place) sistemleri

kullanılır.

Bu nedenle:

✔️ IP65–IP69K motor koruma sınıfı
✔️ Paslanmaz rulman yatakları
✔️ Kapalı gövde tasarımı

önemlidir.

---

4️⃣ Bant Seçimi

Gıda uygulamasına göre bant seçimi değişir:

🔹 Modüler Plastik Bant

• Et ve tavuk işleme

• Sebze-meyve hatları

• Kolay yıkanabilir

🔹 PU Bant

• Unlu mamuller

• Şekerleme üretimi

• Düz yüzey gerektiren ürünler

🔹 Tel Bant (Wire Mesh)

• Fırın hatları

• Yüksek sıcaklık uygulamaları

---

Ürün Tipine Göre Konveyör Tasarımı

🍞 Unlu Mamuller

• Yumuşak geçişler

• Ürün deformasyonu önleme

• Düşük hız – hassas taşıma

---

🥩 Et ve Tavuk İşleme

• Açık şase tasarım

• Yüksek yıkama dayanımı

• Eğimsiz yüzey

---

🥤 İçecek Sektörü

• Yüksek hız

• Darbe dayanımı

• Kaymaz yüzey

---

Gıda Güvenliği Standartları

Konveyör tasarımında aşağıdaki standartlara dikkat edilir:

• FDA gıda temas onayları

• ISO 22000

• Hazard Analysis and Critical Control Points (HACCP)

• European Hygienic Engineering & Design Group rehberleri

---

Motor ve Redüktör Seçimi

Gıda tesislerinde genellikle:

✔️ Paslanmaz motor gövdeleri
✔️ Yıkanabilir (washdown) tip motorlar
✔️ Gıda uyumlu yağ kullanılan redüktörler

tercih edilir.

Motor üstte konumlandırılarak kir birikimi azaltılır.

---

Tasarımda En Sık Yapılan Hatalar

❌ Boya kaplı şase kullanımı
❌ Temizlik için sökülebilir olmayan tasarım
❌ Kör kaynak noktaları
❌ Drenaj açısı verilmemesi
❌ Standart rulman kullanımı

---

Gıda Konveyörlerinde Otomasyon

Modern tesislerde:

• Metal dedektör entegrasyonu

• Checkweigher sistemleri

• Vision kontrol

• Ürün sayma

• CIP otomasyonu

konveyör hattına entegre edilir.

Bu yapı, üretim verilerini dijital olarak izlemeye ve kalite takibine imkan verir.

---

idas Endüstriyel olarak uzun yıllar tecrübemize dayanarak : 

Gıda sektöründe konveyör tasarımı yalnızca mekanik bir taşıma sistemi değildir.

Bu sistem:

• Gıda güvenliğinin bir parçasıdır

• Denetim kriterlerine tabidir

• Ürün kalitesini doğrudan etkiler

Hijyenik tasarım prensipleri uygulanmadan yapılan sistemler uzun vadede maliyet ve risk oluşturur.